اکوستیک اتاق

مطابق استاندارد طراحی ساختمان (AS 2107) مقدار شدت صوت مطلوب برای واحدهای مسکونی و اداری به صورت زیر است:

 

واحدهای نزدیک خیابان فرعی

قسمت

مقدار شدت صوت مطلوب (dB)

حداکثر شدت صوت مجاز (dB)

نشیمن – پذیرایی- سالن کنفرانس

30

40

اتاق خواب - خواب گاه

30

35

محل کار – دفتر

35

40

واحدهای نزدیک خیابان اصلی

قسمت

مقدار شدت صوت مطلوب (dB)

حداکثر شدت صوت مجاز (dB)

نشیمن – پذیرایی- سالن کنفرانس

35

45

اتاق خواب - خواب گاه

30

40

محل کار – دفتر

35

45

 

عایق کاری صوتی می تواند در کاهش مقدار آلودگی صوتی خارجی و محیطی تاثیر به سزایی داشته باشد. جدول زیر مقایسه ای بین کاهش صوت پنجره در صورت عایق بودن و نبودن ارائه می کند.

 

توضیح

مقدار کاهش صوت (dB) به طور متوسط در بازه (100-3150Hz)

پنجره باز با شیشه یک جداره

حداکثر 10dB

پنجره بسته با 6mm شیشه یک جداره

حداکثر 20dB

پنجره بسته با 24mm شیشه یک جداره

حداکثر 25dB

پنجره بسته با شیشه دو جداره و عایق صوتی

حداکثر 45dB

 

 

محاسبه شدت صوت در یک اتاق

در یک اتاق که در آن وسایل زیادی جمع شده است، شدت صدا به خاطر انعکاس از صفحات مختلف، به راحتی تقلیل نمی یابد. مدل ساده ای که ما برای محاسبه شدت صوت در اتاق استفاده می کنیم، عبارت است از:

 

LP = LW + 10*Log [(Q/4πr2) +4/R]

R = A / (1- αm) = (s. αm) / (1- αm)

 

LP: توان صوتی منبع صوتroom - Q coefficient

LW: سطح فشار صوت

Q: ضریب ثابت، متناسب با موقعیت منبع صوت

R: ضریب اتاق

A: سطح معادل جذب صوت (m2)

S: سطح تمام اتاق (شامل مساحت کف، سقف و دیوارها)

αm: ضریب جذب متوسط

ضریب R را می توان از نموار زیر استخراج نمود. همچنین ضریب Q بسته به موقعیت منبع صوتی است که مقدار آن را در شکل های زیر میبینید.

 

 room constant

 

 

 

 

 

 

 



مدلی که ارائه شد، بسیار ساده است. مدل های پیچیده تر و محاسبات سنگین تر و دقیق تر در نرم افزارهای مخصوص مانند نرم افزار ODEON قابل انجام است. نسخه آزمایشی نرم افزار ODEN را می توانید از قسمت پیوندها / دانلود نرم افزار، دانلود نمایید. همچنین شرکت های بین المللی مشاوره در زمینه آکوستیک سازه ها خدمات طراحی و مشاوره ای و عایق کاری ارائه می دهند.

 

انتشار صوت در یک اتاق به مقدار جذب، انعکاس و پخش موج از تمامی سطوح موجود در اتاق، بستگی دارد. اما مهمترین پارامتر در آکوستیک یک اتاق، زمان تراخنش یا زمان طنین (Reverberation Time) است.

 

زمان تراخنش یا زمان طنین (Reverberation Time)

زمان طنین عبارت است از مدت زمانی که طول می کشد تا شدت صدا، بعد از خاموش شدن کامل منبع صوتی، به مقدار 60dB کاسته شود.

بسته به روش اندازگیری، زمان طنین را ممکن است T20 (اندازگیری کاهش شدت صوت از -5dB تا 25dB و سپس برون یابی تا 60dB) و T30 (اندازگیری از -5dB تا 35dB و سپس برون یابی) و یا EDT (زمان کاهش اولیه، کاهش 10dB اول و برون یابی تا 60dB) بنامند که در روش و معیار اندازگیری مختلف هستند. در اتاق های غیرمنظم، همواره T20 از T30 کمتر است.

Reverbration time T20-T30 

 

زمان طنین را می توان از رابطه سابین – بنیان گذار آکوستیک مدرن – محاسبه کرد:

Trev = 0.16 V / A (sec)

αM = A / S

A = α1S1 + α2S2 + … + αnSn = αM.S

V: حجم اتاق

S: سطح کل اتاق

A: سطح معادل جاذب صدا (m2)

αM: ضریب جذب متوسط


این محاسبه باید برای هر باند اکتاو انجام شود. مقدار زمان طنین مجاز برای هر اتاق بسته به کاربری اتاق و مقرارت ساختمان ملی یا بین المللی، متفاوت است. در زیر جدول زمان طنین حداکثر مجاز برای اتاق های مختلف را ملاحظه میکنید که مطابق با قوانین ساخت و ساز دانمارک تنظیم شده اند:

 

اتاق

مقدار حداکثر زمان طنین (sec)

راه پله

1.3

کلاس درس، اتاق تجهیزات الکترونیکی، اتاق کار یدی

0.6

کریدر – راه رو معمولی

0.9

اتاق مخصوص موسیقی و نواختن ساز

1.1

باشگاه

1.6

استخر سرپوشیده

2.0

اتاق کنفرانس – اتاق نشیمن

0.4

اتاق مخصوص بچه

0.4

 

کلمات کلیدی: آکوستیک اتاق، عایق صوتی، جذب صوت، شدت صوت، زمان تراخنش، طنین، دسیبل